ÜNİTE 1 · 1. DÖNEM 1. YAZILI · 5. SINIF
Temel Geometrik Çizimler
MAT.5.3.1 · MAT.5.3.2
MEB programı: Temel geometrik çizimler için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme
Bilge anlatıyor
Önce izle, sonra oku ve hızlı teste geç
Geometriye en küçük parçadan başlıyoruz: nokta. Noktanın boyu, eni yoktur; büyük harfle adlandırılır (A noktası). Noktalar yan yana gelince doğru oluşur: iki yöne de sonsuza gider, AB doğrusu ya da d doğrusu diye okunur.
Doğrunun iki noktası arasında kalan parçaya doğru parçası denir; iki ucu vardır, [AB] diye yazılır, uzunluğu |AB| ile gösterilir. Bir ucu olup diğer yöne sonsuza giden parçaya ışın denir: [AB.
İki doğru üç şekilde durabilir: kesişen doğrular tek noktada kesişir; paralel doğrular hiç kesişmez, aralarındaki uzaklık her yerde eşittir, AB // CD yazılır; dik doğrular 90°lik açıyla kesişir, AB ⊥ CD yazılır. Tren rayları ve defter çizgileri paralel, duvar ile zemin diktir.
Çizim araçlarını karıştırma: cetvel uzunluk ölçer ve doğru parçası çizer, gönye dik açı ve dikme çizer, pergel çember çizer ve eşit uzunluk taşır, açıölçer açı ölçer. MEB yazılısında "adımları uygula" tipi çizim sorusu her senaryoda var: adımları sırayla, araç adını doğru kullanarak çiz.
📌 YAZILIDA LAZIM
- Nokta: büyük harf (A). Doğru: iki yöne sonsuz (AB doğrusu).
- Doğru parçası [AB]: iki ucu var, uzunluğu |AB|. Işın [AB: bir ucu var.
- Paralel: hiç kesişmez, AB // CD. Dik: 90° ile kesişir, AB ⊥ CD.
- Cetvel → uzunluk · gönye → dik açı · pergel → çember · açıölçer → açı.
- Pergelle çizilen çemberin yarıçapı, pergelin açıklığı kadardır; çap = 2 × yarıçap.
SENARYO TABLOSU · MEB ÖDSGM 2026-2027
Bu üniteden hangi senaryoda kaç soru?
| Öğrenme çıktısı | S1 | S2 | S3 | S4 | S5 |
|---|---|---|---|---|---|
| MAT.5.3.1 Temel geometrik çizimler için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| MAT.5.3.2 Temel geometrik çizimlere dayalı deneyimlerini yansıtabilme | 1 | 1 | – | 1 | 1 |
Hızlı test
Doğru şıkka dokun
HIZLI TEST · 10 SORU · BİLGE’NİN SORULARI (MEB SORUSU DEĞİL)
Konuyu anladın mı? Dokun, hemen gör.
1Tren raylarının birbirine göre durumu nedir?
Doğru: Paralel
2"AB // CD" yazısı ne anlatır?
Doğru: AB ve CD paralel
3İki ucu olan, uzunluğu ölçülebilen geometrik kavram hangisidir?
Doğru: Doğru parçası
4Bir ucu olup diğer yöne sonsuza giden kavram hangisidir?
Doğru: Işın
5Dik açı ve dikme çizmek için hangi araç kullanılır?
Doğru: Gönye
6Çember çizmek için hangi araç kullanılır?
Doğru: Pergel
7Paralel iki doğru kaç noktada kesişir?
Doğru: Hiç kesişmez
8"AB ⊥ CD" yazısı ne anlatır?
Doğru: AB ve CD dik
9[AB] doğru parçasının uzunluğu nasıl gösterilir?
Doğru: |AB|
10Pergel 4 cm açılıp çember çizildi. Bu çemberin çapı kaç cm'dir?
Doğru: 8 cm
MEB soruları
Önce kâğıda çöz, sonra resmî cevaba bak
MEB SORULARI · 10 SORU · CEVAPLAR MEB CEVAP ANAHTARINDAN
Gerçek yazılı soruları
1Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
Cevap anahtarı metni
1. Tam Puan (12 Puan) a) 8 Puan: Her bir doğru çizim adımına karşılık 2 puan verilecektir. Çizim adımları ve ilgili puanlama bilgisi çizim alanında yer almaktadır. b) 4 Puan: Her bir alt soruya verilen doğru cevaba karşılık 2 puan verilecektir. Doğru cevaplar aşağıdaki gibidir: Çizim sonunda oluşan AB doğru parçası, çemberin çapıdır. MATEMATİK Yarıçap 3 cm olduğu için |AB| = 6 cm olur. Kısmi Puan (8+4 puan) Seçeneklerden biri doğru cevaplandığında aşağıdaki puan bilgisi kullanılacaktır. a) 8 Puan(2+2+2+2): Çizim adımlarından bir ya da birkaçı doğru tamamlandığında çizim alanında verilen puanlama bilgisi kullanılacaktır. b) 4 Puan (2+2): Alt sorulardan biri için doğru cevaba karşılık 2 puan verilecektir. Çizim Alanı: 2.Adım (4 Puan) 1.Adım (2 Puan) 3 cm 3 cm K L K L 4.Adım (8 Puan) 3.Adım (6 Puan) A 3 cm 3 cm K L K L B Sıfır Puan MATEMATİK Çizim alanı ve cevap kısmı boş bırakılırsa ya da yanlış bir çizim ve yanlış bir açıklama yapılırsa puan verilmeyecektir.
2Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.2
Cevap anahtarı metni
2. Tam Puan (10 puan) a) 6 puan: Her bir alt soruya verilen doğru cevaba karşılık 3 puan verilecektir. Doğru cevaplar aşağıdaki gibidir: AB ve CD doğruları birbirine paraleldir, AB // CD şeklinde gösterilir. b) 4 puan: Tren rayları, defterin çizgileri, yol şeritleri, merdiven basamakları gibi örneklerden bir tanesi için 4 puan verilecektir. Kısmi Puan (6+4 puan) Seçeneklerden biri doğru cevaplandığında aşağıdaki puan bilgisi kullanılacaktır. a) 6 Puan (3+3 puan): Alt sorulardan biri doğru cevaplandığında 3 puan verilecektir. b) 4 Puan Sıfır Puan Cevap kısmı boş bırakılır ya da yanlış bir açıklama yapılırsa puan verilmeyecektir.
3Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
4Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
5Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
6Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
7Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
8Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.1
9Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.2
10Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. MAT.5.3.2
Kaynaklar
MEB soruları ve cevapları MEB yayınlarından; her sorunun altında kaynağı yazar.
MEB soruları ve cevapları MEB yayınlarından alındı (her sorunun altında kaynağı var); Bilge’nin anlatımı ve hızlı testi ders kitabı bilgisine dayanır, MEB sorusu değildir. Bu sayfa MEB’e bağlı değildir.