ÜNİTE 1 · 1. DÖNEM 1. YAZILI · 5. SINIF
Gruplar ve Roller
SB.5.1.1
MEB programı: Dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rolleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme

Bilge anlatıyor
Önce izle, sonra oku ve hızlı teste geç
En az iki kişiden oluşan, ortak bir amacı olan ve üyeleri arasında iş birliği bulunan topluluğa grup denir. Ailemiz, sınıfımız, okulumuz, akrabalarımız, arkadaş grubumuz, komşularımız ve üye olduğumuz spor takımı ya da koro birer gruptur. Markette aynı anda alışveriş yapan insanlar ise grup değildir: aralarında ortak bir amaç ve iş birliği yoktur.
Bir grupta üstlendiğimiz konuma ve göreve rol denir. Ailede evlat, kardeş; okulda öğrenci; takımda oyuncu ya da kaptan; akrabalar arasında torun, yeğen rolümüz vardır. Her insan aynı anda birden çok gruba dâhildir, bu yüzden birden çok rolü vardır. Örneğin bir öğretmen, okulda öğretmen; evde anne ya da baba; katıldığı bir kursta ise öğrencidir.
Her rol bize bazı haklar ve sorumluluklar verir. Ailede görüşümüzü söylemek bir hakkımızdır; odamızı düzenli tutmak ise sorumluluğumuzdur. Okulda eğitim almak hakkımız, ödevlerimizi zamanında yapmak ve okul eşyalarını özenle kullanmak sorumluluğumuzdur.
Rollerimiz birbirini etkiler. Öğrenci rolümüzü iyi yerine getirmek için evde ders çalışma zamanına ihtiyaç duyarız; takım antrenmanı ödev saatimizle çakışırsa iki rolün sorumluluklarını dengelemek için plan yaparız. Bir grupta sorumluluğunu yerine getirmeyen kişi, gruptaki diğer herkesin işini zorlaştırır. Gemideki küçük bir çivi bile yerinden çıkarsa gemi zarar görebilir: her rol önemlidir.
📌 YAZILIDA LAZIM
- Grup: en az iki kişi + ortak amaç + iş birliği (aile, sınıf, takım, koro).
- Rol: grupta üstlenilen konum ve görev (evlat, kardeş, öğrenci, kaptan).
- Bir kişi aynı anda birçok gruba dâhildir, bu yüzden birçok rolü vardır.
- Her rolün hakları ve sorumlulukları vardır.
- Roller birbirini etkiler; sorumluluklar plan yaparak dengelenir.
- Sorumluluğunu yerine getirmeyen bir üye bütün grubu etkiler.
SENARYO TABLOSU · MEB ÖDSGM 2026-2027
Bu üniteden hangi senaryoda kaç soru?
| Öğrenme çıktısı | S1 | S2 | S3 | S4 | S5 |
|---|---|---|---|---|---|
| SB.5.1.1 Dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rolleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme | 1 | 2 | 2 | 1 | 2 |
Hızlı test
Doğru şıkka dokun
HIZLI TEST · 10 SORU · BİLGE’NİN SORULARI (MEB SORUSU DEĞİL)
Konuyu anladın mı? Dokun, hemen gör.
1Aşağıdakilerden hangisi bir grup değildir?
Doğru: Otobüs durağında bekleyen insanlar
2Bir grubu oluşturan en önemli özellik hangisidir?
Doğru: Ortak bir amacın olması
3Bir grupta üstlenilen konum ve göreve ne ad verilir?
Doğru: Rol
4Ece’nin ailesindeki rolü hangisi olabilir?
Doğru: Kardeş
5Okulun satranç takımında yer alan Can’ın bu gruptaki rolü hangisidir?
Doğru: Oyuncu
6Bir kişinin birden çok rolü olmasının nedeni nedir?
Doğru: Birden çok gruba dâhil olması
7Hangisi bir öğrencinin okuldaki sorumluluklarındandır?
Doğru: Okul eşyalarını özenle kullanmak
8Hangisi bir çocuğun ailesindeki haklarındandır?
Doğru: Aile kararlarında düşüncesini söylemek
9Antrenmanı ödev saatiyle çakışan Ali ne yapmalıdır?
Doğru: Plan yapıp iki sorumluluğunu da dengelemeli
10Grup üyelerinden biri görevini yapmazsa ne olur?
Doğru: Bütün grup bundan etkilenir
MEB soruları
Önce kâğıda çöz, sonra resmî cevaba bak
MEB SORULARI · 8 SORU · CEVAPLAR MEB CEVAP ANAHTARINDAN
Gerçek yazılı soruları
1Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1


Cevap anahtarı metni
1. a) 5. sınıf grubu, matematik proje grubu, servis grubu, aile grubu. b) Öğrenci, grup lideri, konuşmacı, yolcu, evlat, abla/kardeş.
2Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1


Cevap anahtarı metni
2. Dâhil olduğu grup Sahip olduğu rol Üstlendiği sorumluluk 5/B sınıfı Öğrenci Zil çalınca sırasına oturmak Bilim şenliği proje grubu Proje grubu üyesi Araştırma yapmak ve sunum yapmak Futbol takımı Futbol oyuncusu Antrenmanlara düzenli katılmak Aile Kardeş / abi / evlat Kardeşine yardım etmek, ev işlerini paylaşmak
3Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1


Cevap anahtarı metni
1. Aşağıdaki soruları metne göre yanıtlayınız. a) Melis’in dâhil olduğu grupları yazınız. (8 puan) Tam puan: 5. sınıf grubu, matematik proje grubu, servis grubu, aile grubu. Kısmi puan: Her bir cevap maddesi 2 puan olarak kabul edilicektir. Sıfır puan: Cevap kısmının boş bırakılması ya da belirtilen cevaplar dışında başka bir maddenin yazılması SOSYAL BİLGİLER b) Melis’in üstlendiği rolleri yazınız. (12 puan) Tam puan: Evlat, grup lideri, konuşmacı, öğrenci, yolcu, abla. Kısmi puan: Her bir cevap maddesi 2 puan olarak kabul edilicektir. Sıfır puan: Cevap kısmının boş bırakılması ya da belirtilen cevaplar dışında başka bir maddenin yazılması
4Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1

Doğru cevap: A
Cevap anahtarı metni
MEB resmî cevap anahtarı: A
5Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1

Doğru cevap: C
Cevap anahtarı metni
MEB resmî cevap anahtarı: C
6Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1

Doğru cevap: A
Cevap anahtarı metni
MEB resmî cevap anahtarı: A
7Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1

Doğru cevap: D
Cevap anahtarı metni
MEB resmî cevap anahtarı: D
8Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.1.1

Doğru cevap: C
Cevap anahtarı metni
MEB resmî cevap anahtarı: C
Kaynaklar
MEB soruları ve cevapları MEB yayınlarından; her sorunun altında kaynağı yazar.
MEB soruları ve cevapları MEB yayınlarından alındı (her sorunun altında kaynağı var); Bilge’nin anlatımı ve hızlı testi ders kitabı bilgisine dayanır, MEB sorusu değildir. Bu sayfa MEB’e bağlı değildir.