ÜNİTE 4 · 1. DÖNEM 1. YAZILI · 5. SINIF
Yaşadığım İlin Göreceli Konumu
SB.5.2.1
MEB programı: Yaşadığı ilin göreceli konum özelliklerini algılayabilme

Bilge anlatıyor
Önce izle, sonra oku ve hızlı teste geç
🔒 Premium ile izleBir yerin bulunduğu yere konum denir. Bir yerin konumunu, çevresindeki başka yerlere göre anlatırsak göreceli konum belirtmiş oluruz. Göreceli konumu anlatırken komşu iller, denizler, göller, akarsular, dağlar ve komşu ülkeler gibi çevredeki yerleri kullanırız.
Göreceli konumu söylerken yönleri kullanırız. Ana yönler: kuzey (K), güney (G), doğu (D), batı (B). İki ana yönün arasında ara yönler vardır: kuzeydoğu (KD), kuzeybatı (KB), güneydoğu (GD), güneybatı (GB). Haritalarda kuzey genellikle yukarıdadır ve bir yön oku (K) ile gösterilir. Güneş doğudan doğar, batıdan batar; pusulanın ibresi kuzeyi gösterir.
Örnek: Artvin; Karadeniz’e kıyısı olan, Rize’nin doğusunda, Ardahan’ın batısında, Erzurum’un kuzeyinde bir ildir ve Gürcistan ile sınır komşusudur. Balıkesir ise hem Marmara Denizi’ne hem Ege Denizi’ne kıyısı olan, Bursa’nın batısında, Manisa’nın kuzeyinde bir ildir.
Kendi ilinin göreceli konumunu anlatmak için bir il haritası aç: önce ilini bul, sonra çevresindeki illeri, denizleri ve yer şekillerini yönleriyle yaz. “İlim … ilinin doğusundadır.” gibi cümleler kur. Göreceli konum; bir yerin iklimini, ulaşımını, ticaretini ve insanların yaşayışını da etkiler: kıyıda kurulan bir ilde balıkçılık ve deniz ulaşımı, kara yolları ve demir yollarının kesiştiği bir ilde ticaret gelişebilir.
📌 YAZILIDA LAZIM
- Konum: bir yerin bulunduğu yer · Göreceli konum: çevresindeki yerlere göre konumu.
- Göreceli konumda komşu il, deniz, göl, akarsu, dağ ve komşu ülkeler kullanılır.
- Ana yönler: K, G, D, B · Ara yönler: KD, KB, GD, GB.
- Haritada kuzey yukarıdadır; yön okunu (K) bul, diğer yönleri ona göre çıkar.
- Örnek: Artvin, Rize’nin doğusunda, Erzurum’un kuzeyinde; Gürcistan’a komşu, Karadeniz’e kıyılı.
- Göreceli konum iklimi, ulaşımı, ticareti ve yaşayışı etkiler.
SENARYO TABLOSU · MEB ÖDSGM 2026-2027
Bu üniteden hangi senaryoda kaç soru?
| Öğrenme çıktısı | S1 | S2 | S3 | S4 | S5 |
|---|---|---|---|---|---|
| SB.5.2.1 Yaşadığı ilin göreceli konum özelliklerini algılayabilme | 1 | – | 1 | – | 1 |
Hızlı test
Doğru şıkka dokun
HIZLI TEST · 10 SORU · BİLGE’NİN SORULARI (MEB SORUSU DEĞİL)
Konuyu anladın mı? Dokun, hemen gör.
1Bir yerin çevresindeki yerlere göre konumuna ne denir?
Doğru: Göreceli konum
2Aşağıdakilerden hangisi bir ana yöndür?
Doğru: Kuzey
3Kuzey ile doğu arasındaki ara yön hangisidir?
Doğru: Kuzeydoğu
4Güneş hangi yönden doğar?
Doğru: Doğu
5Haritalarda kuzey yönü genellikle nerededir?
Doğru: Yukarıda
6Hangisi göreceli konum belirten bir ifadedir?
Doğru: Rize, Artvin’in batısındadır.
7Göreceli konum anlatılırken hangisi kullanılmaz?
Doğru: İlin nüfusunun kaç kişi olduğu
8Artvin hangi ülkeyle sınır komşusudur?
Doğru: Gürcistan
9Balıkesir hangi iki denize kıyısı olan bir ildir?
Doğru: Marmara ve Ege
10Deniz kıyısında kurulmuş bir ilde hangisinin gelişmesi beklenir?
Doğru: Balıkçılık ve deniz ulaşımı
MEB soruları
Önce kâğıda çöz, sonra resmî cevaba bak
MEB SORULARI · 1 SORU · CEVAPLAR MEB CEVAP ANAHTARINDAN
Gerçek yazılı soruları
1Kâğıda çöz, sonra resmî cevapla karşılaştır. SB.5.2.1

Doğru cevap: B
Cevap anahtarı metni
MEB resmî cevap anahtarı: B
Kaynaklar
MEB soruları ve cevapları MEB yayınlarından; her sorunun altında kaynağı yazar.
MEB soruları ve cevapları MEB yayınlarından alındı (her sorunun altında kaynağı var); Bilge’nin anlatımı ve hızlı testi ders kitabı bilgisine dayanır, MEB sorusu değildir. Bu sayfa MEB’e bağlı değildir.