3. 1. Metin Tarih 1911. Ben o zamana kadar Yahya Kemal adını işitmiş bile değildim. Bir gün Beyoğlu’nda birkaç arkadaşıyla birlikte karşı yönden gelen dostum Kıbrıslı Şevket ile karşılaştım ve Şevket bana yanındakiler arasında kim olduğunu bilmediğim tıknazca bir genç adamı yarı şaka yarı ciddi şu sözlerle tanıttı: — Öp elini büyük üstadımızın! Baktım, karşımdaki adamın edebiyatla herhangi bir ilgisi olabileceğine ihtimal veremedim. Gülerek elini sıktıktan sonra uzaklaşıp gittim. Lakin sonraki günlerde, bir diğer dostum Şefik Esat’ın evine gittiğim zaman öğrenecektim ki on yıldır Paris’te yaşayan Yahya Kemal adında bir şair son günlerde memlekete dönmüş ve bu evde konuk olarak bulunuyormuş. Paris’ten yeni geldiği söylenen bu kimse, Kıbrıslı Şevket’in bana tanıttığı “büyük edebiyat üstadı” olmalıydı.
2. Metin Eğridir Gölü, Davraz Dağı’nın eteklerinden bir yarı hayal gibi görünür. Dağlarla çevrilen göllerden pek azı Eğridir’in suyu kadar güzeldir. Göl, bir boğazla ikiye ayrılmıştır. Kasabanın ucundaki biri büyük biri küçük iki ada Eğridir Gölü’ne güzel bir manzara değeri katmıştır. Eğridir kasabası, bunun ucuna yapılmış olan eski kalenin içindedir. Evler sanki bir sürgün avından kaçıyormuş gibi üst üste gölün burun noktasına yığılmıştır. Suyu görmek için kasabanın dışına çıkmak gerekir. Eğridir’in bağları ise gölün bittiği yerden başlayıp dağların arasına doğru uzanır.
Bu metinleri içerik, tür ve üslup (dil ve anlatım özellikleri) açısından karşılaştırarak tespitlerinizi yazınız. (14 puan)
MEB’in resmi çözümünü göster
Öğrencilerin, metinleri içerik, tür ve üslup açısından karşılaştırarak tespitlerini yazmaları beklenmektedir.
Cevap:
İçerik: 1. metinde yazarın Yahya Kemal’le başından geçen bir olay, 2. metinde ise gezip görülen bir yerin özellikleri anlatılmıştır.
Tür:
1. metinde yazarın başından geçen bir olay anlatıldığı için metnin türü anı, 2. metin ise gezip görülen bir yerin özellikleri anlatıldığı için gezi yazısıdır. / İkisi de öğretici metindir.
Üslup:
İki metin de bilgi vermek amacıyla kaleme alınmıştır. 1. metinde hikâye edici, 2. metinde ise betimleyici anlatım ağırlıktadır. İki metinde de öznel ifadelere yer verilmiştir. 2. metinde karşılaştırma ve benzetmeye yer verilirken 1. metinde yer verilmemiştir. Her iki metin de sade ve anlaşılır bir dille yazılmıştır.