4. Fatih’in İstanbul halkına verdiği özgürlükleri duyan papanın, Osmanlı Devleti’nin esas zaferi şimdi kazandığını söylemesi nasıl yorumlanabilir? Açıklayınız.
Tarih · 10. Sınıf · 2023-2024 2. Dönem 1. Yazılı · 2. Bölüm 4. Soru
Kazanım: 10.5.1. 1453-1520 yılları arasındaki süreçte meydana gelen başlıca siyasi gelişmeleri tarih şeridi ve haritalar üzerinde gösterir. 10.5.2. İstanbul’un fetih sürecini sebepleri ve stratejik sonuçları açısından analiz eder. İSTANBUL’UN FETHİ Roma İmparatorluğu’nun doğu ve batı olarak ikiye ayrılmasından sonra İstanbul, Ortodoks Hristiyan dünya- sının merkezi hâline geldi. Siyasi, dinî, kültürel ve ekonomik yönden önemli bir şehir olan İstanbul, toplumsal yönden de farklı kültürleri içinde barındırıyordu. İstanbul halkının çoğunluğunu Ortodoks Rumlar oluşturuyor- du. Ayrıca Yahudiler, Türkler, Araplar; Galata bölgesinde de çoğunluğunu Venedik ve Cenevizlilerin oluştur- duğu Katolik halk yaşıyordu. Bizans İmparatorluğu XV. yüzyıla gelindiğinde imparatorluk özelliğini kaybetmiş, hâkimiyet sahası İstanbul surları ile sınırlanmıştı. Osmanlı Devleti için stratejik ve ekonomik önemi olan İstanbul, nüfus potansiyeli ve askerî güç olarak bir tehlike oluşturmuyordu. Fakat Osmanlı Devleti’nin her sı- kışık olduğu anda sorun oluşturmaktan geri kalmıyordu. Osmanlı Devleti, yaptığı askerî ve siyasi hazırlıkların ardından 6 Nisan 1453 tarihinde İstanbul’u kuşat- tı.18 Nisana kadar yoğun top ateşi ile surlar yıkılmaya çalışıldı. 20 Nisan’da denizde mücadeleler başladı. Haliç’in girişine gerilen zincir nedeniyle Osmanlı gemileri buraya giremediler. 22 Nisan gecesi gemiler kı- zaklarla Haliç’e indirildi. Haliç’te Osmanlı donanmasını gören Bizanslıların morali bozuldu. II. Mehmet, donanmasını karadan yürüterek Bizanslılara hiçbir tedbirin kendisini durduramayacağını gös- termiş oldu. 29 Mayıs 1453 günü de son bir hücumla İstanbul’u fethetti. Fatih Sultan Mehmet, fethi takip eden günlerde Ortodokslara din ve vicdan hürriyeti tanıyarak halkın desteğini almış, aynı zamanda Katolik-Ortodoks birleşmesinin de önüne geçmiştir. Ayrıca Fener Rum Patrikhanesinin de devamına izin vermiştir. Fatih’in İstanbul halkına verdiği özgürlükleri duyan papa, Osmanlı Devleti’nin esas zaferi şimdi kazandığını itiraf etmiştir. Aşağıdaki görselde İstanbul’un kuşatma planı verilmiştir. 0 500 1000 m 4 ve 5. soruları “İstanbul’un Fethi” metninden ve “İstanbul’un Kuşatma Planı” görselinden yararlanarak yanıtlayınız.