Fizik · 9. Sınıf · 2025-2026 2. Dönem 2. Yazılı · 4. Soru

4. Et ve balık gibi gıdalar besin değerlerini ve tazeliklerini korumak amacıyla derin dondurucularda dondurularak saklanır. Donmuş gıdalar kullanılmak istenildiğinde ise önce bu gıdaların çözdürülmesi gerekmektedir. Çözdürme işleminin doğru bir yöntemle yapılması gıdanın besin değerini, lezzetini ve dokusunu korumak amacıyla önemlidir. Yanlış bir yöntemle çözdürme işleminin yapılması gıda zehirlenmelerine sebep olabilir. Çözdürme işleminin olabildiğince yavaş olması gerekmektedir. Bu yüzden donmuş gıdaları kullanımlarından bir gün önce buzdolabında çözünene kadar bekletmek en ideal yöntemdir. Yavaş ve doğal olarak çözünen gıda besin değerini ve lezzetini korur. Ancak fazla zamanın olmadığı durumlarda donmuş gıdalar soğuk su içerisinde bekletilerek de çözdürülebilirler. Bu yöntem için izlenilmesi gereken adımlar aşağıda listelenmiştir. • Büyük bir kap soğuk su ile doldurulur. • Donmuş gıda su geçirmeyecek bir poşetin içine konulur. • Donmuş gıda, tamamı su içinde olacak şekilde kaba yerleştirilir. • Her yarım saatte bir soğuk su değiştirilir. Bu yöntemle gıdanın büyüklüğüne bağlı olarak 1-2 saat içinde çözülmesi sağlanabilir. Dondurucudan çıkardığı 0,5 kg kütleli eti hızlıca çözdürmek isteyen Mehmet yukarıda belirtilen soğuk su içinde bekletme yöntemini kullanmak istemektedir. Yeterince büyük bir kap içine 10 °C’de soğuk su dolduran Mehmet, -20 °C’deki 0,5 kg kütleli eti bu kaba koyuyor ve 5 dakika aralıklarla suyun ve etin sıcaklığını ölçüyor. Elde ettiği verileri not alıp aşağıdaki gibi bir tablo oluşturuyor. (Ortam ile olan ısı alışverişi ihmal ediliyor.) Başlangıç 5. dakika 10. dakika 15. dakika 20. dakika 25. dakika 30. dakika Su 10 °C 9 °C 8 °C 7 °C 6 °C 5 °C 4 °C Et -20 °C -16 °C -12 °C -8 °C -4 °C 0 °C 4 °C Buna göre aşağıda verilen soruları cevaplayınız. 4.1. Su ve et hangi sıcaklıkta ısıl dengeye gelmiştir? Sebebini belirterek açıklayınız. 4.2. Isıl dengeye ulaşıncaya kadar su ile etin aldığı ve verdiği ısıların büyüklük ilişkisi nedir? Yazınız. 4.3. 30 dakika boyunca etin ve suyun iç enerjileri nasıl değişmiştir? Yazınız. 4.4. Mehmet, suyun ve etin ilk sıcaklıkları aynı kalmak şartıyla aynı sürede etin sıcaklığının 8 °C olmasını isterse ne gibi işlemler yapabilir? Yazınız.