1. Aşağıda demografik dönüşüm modeliyle ilgili bir grafik, Türkiye’nin 1985 ile 2023 yıllarına ait nüfus piramitleri ve nüfus özelliklerinin gösterildiği tablo verilmiştir. 1985 2023 Nüfus Doğum Ölüm Doğurganlık Nüfus Nüfus Doğum Ölüm Doğurganlık Nüfus Ülke Artış Oranı Oranı Hızı (‰) Miktarı Artış Oranı Oranı Hızı (‰) Miktarı Hızı (‰) (‰) (‰) (Milyon Kişi) Hızı (‰) (‰) (‰) (Milyon Kişi) Türkiye 22,5 32,8 10,3 3,76 50.664.458 1,1 11,2 6,2 1,51 85.372.377 Türkiye, yukarıdaki piramitlere ve tablodaki bilgilere göre 1985 ve 2023 yıllarında demografik dönüşüm modeli grafiğindeki aşamalardan hangisinde yer almaktadır? Gerekçeleriyle açıklayınız.
MEB’in resmi çözümünü göster
1. TAM PUAN (20 PUAN) Türkiye’nin yıllara göre nüfus piramitleri ve nüfus özelliklerinin gösterildiği tablo dikkate alındığında Türkiye’de 1985 yılında doğum, ölüm oranı ve nüfus artış hızının yüksek olduğu; 2023 yılında ise doğum, ölüm oranı ve nüfus artış hızının azaldığı görülmektedir. 1985 yılında doğum oranının ‰ 32,8, ölüm oranının ‰ 10,3 olması Türkiye’nin demografik dönüşüm modelinin 3. aşamasında, 2023 yılında doğum oranının ‰ 11,2, ölüm oranının ‰ 6,2 olması demografik dönüşüm modelinin 4. aşamasında olduğunu göstermektedir. Demografik dönüşüm modeli, bir ülkenin doğum ve ölüm oranlarına göre şekillenen mevcut nüfus artışını dikkate alarak o ülkenin bu modeldeki beş gelişim aşamasından hangisinde olduğunu belirlemeye dayanır. Sanayileşme, kentleşme, sağlık hizmetlerinin iyileşmesi gibi toplumsal değişimler sonucunda ülkeler modelde belirtilen bir aşamadan diğerine geçer. KISMİ PUAN Nüfus piramitleri ve tablodaki bilgilerin doğru belirtilmesi durumunda 5 puan verilir. Demografik dönüşüm modelinin aşamalarının doğru belirtilmesi durumunda; her bir aşama 5 puan olmak üzere 10 puan verilir. Yıllara göre yaşanan değişimleri gerekçeleriyle birlikte açıklaması durumunda 5 puan verilir. SIFIR PUAN Nüfus piramitleri ve tablodaki bilgilerin demografik dönüşüm modelinin hangi aşamalarından geçildiğinin doğru belirtilmemesi ve yaşanan değişimlerinin gerekçelerinin açıklanamaması durumunda 0 puan verilir.