
1. Türkiye, Lozan Barış Antlaşması’ndan sonra dünya barışı ve güvenliğinin devamını sağlamaya yönelik bir politika takip etmişti. Bu politikasını İsmet İnönü’nün cumhurbaşkanı olduğu II. Dünya Savaşı yıllarında da sürdürdü ve tüm ülkelere eşit mesafede durarak denge politikası izledi. Türkiye, hem Müttefik Devletler hem de Mihver Devletler tarafından kendi saflarında savaşa sokulmak için uygulanan baskılara maruz kaldı. Türkiye ise hem askerî ve ekonomik nedenler hem de toprak bütünlüğünü koruyabilme gayesiyle başından itibaren savaşa girmeme kararlılığını sürdürdü. II. Dünya Savaşı’nda Müttefik ve Mihver Devletlerin bu tutumunun temel nedeni nedir? Açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Metne göre her iki blok da Türkiye'yi kendi safında savaşa sokmak için baskı yapmıştır.
2. Bunun nedenini Türkiye'nin konumunda ara: Boğazlar, Avrupa ile Asya arasında köprü olması, Orta Doğu'ya ve Kafkasya'ya yakınlığı.
Cevap: Bu tutumun temel nedeni, Türkiye'nin jeopolitik ve stratejik konumudur. Türkiye, Boğazları elinde bulunduran, Avrupa, Asya ve Orta Doğu arasında köprü konumunda bir ülkeydi. Savaşa katıldığı taraf, Boğazlar üzerinden ulaşım ve ikmal üstünlüğü kazanacak, Orta Doğu petrollerine ve Sovyetler Birliği'ne ulaşım yollarını kontrol edebilecekti. Bu nedenle hem Müttefikler hem de Mihver Devletler Türkiye'yi yanlarına çekmek istemiştir.
Dikkat: Soru Türkiye'nin değil, büyük devletlerin tutumunun nedenini soruyor; cevabını Türkiye'nin stratejik önemine dayandır.