
1. Tabloda Türkiye’nin 1923 - 2020 yılları arasındaki dış ticaret hacmi verilmiştir. Yıllar Dış Ticaret Hacmi (Milyon Dolar) 1923 137,7 1930 140,9 1940 130,9 1950 549,1 1960 788,9 1970 1.536,1 1980 10.819,4 1990 35.261,4 2000 82.277,7 2005 190.250,5 2010 299.510,6 2015 364.601,3 2020 389.154,5 Türkiye’nin dış ticaret hacmini 1980 yılı öncesi ve sonrası dönem olarak uygulanan ekonomi politikaları çerçevesinde değerlendiriniz.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. 1923–1980 arasında dış ticaret hacmi çok yavaş artmış; 1980'de ancak 10,8 milyar dolara ulaşmıştır.
2. 1980 sonrasında hacim hızla büyümüş: 1990'da 35 milyar, 2000'de 82 milyar, 2020'de 389 milyar dolar olmuştur.
Cevap: 1980 öncesinde devletçilik ve ithal ikameci (dışa kapalı) ekonomi politikaları uygulanmış, iç pazara yönelik üretim ve korumacılık nedeniyle dış ticaret hacmi düşük kalmıştır. 24 Ocak 1980 kararlarıyla serbest piyasa ve dışa açık, ihracata dayalı büyüme politikasına geçilmiştir. İthalat ve ihracattaki kısıtlamaların azaltılması, gümrük birliği ve yabancı yatırımların artmasıyla dış ticaret hacmi hızla yükselmiştir. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: Kırılma noktası 1980'dir; yorumunu tablodaki rakamlarla destekle.