3. Aşağıda dinamometre yapımında kullanılabilecek yaylar ve bu yayların özellikleri verilmiştir. K L M N O P 1 mm kalınlığında 5 cm uzunluğunda bakır tel 1 mm kalınlığında 10 cm uzunluğunda çelik tel 1 mm kalınlığında 5 cm uzunluğunda çelik tel 2 mm kalınlığında 5 cm uzunluğunda çelik tel 1 mm kalınlığında 10 cm uzunluğunda bakır tel 2 mm kalınlığında 10 cm uzunluğunda çelik tel Bu yaylar kullanılarak yapılacak kontrollü deneylerle aşağıdaki hipotezler test edilecektir. I. hipotez: İnce yay kullanılmış dinamometreler daha hassas ölçümler yapar. II. hipotez: Dinamometrelerde kullanılan telin cinsi uzama miktarını etkiler. Hipotezleri test edebilmek için kullanılması gereken yayları belirleyerek seçiminizin nedenini açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Görsele göre yaylar: K 1 mm-10 cm çelik, L 1 mm-5 cm çelik, M 1 mm-5 cm bakır, N 1 mm-10 cm bakır, O 2 mm-5 cm çelik, P 2 mm-10 cm çelik.
2. Kontrollü deneyde sadece test edilen değişken farklı, diğerleri aynı olmalıdır.
3. I. hipotezde kalınlık test ediliyor: cinsi ve uzunluğu aynı, kalınlığı farklı yaylar seçilir: L ile O (ya da K ile P).
4. II. hipotezde telin cinsi test ediliyor: kalınlığı ve uzunluğu aynı, cinsi farklı yaylar seçilir: L ile M (ya da K ile N).
Cevap: I. hipotez: L ve O (veya K ve P); ikisi de çelik ve aynı uzunlukta, sadece kalınlıkları farklıdır. II. hipotez: L ve M (veya K ve N); kalınlık ve uzunlukları aynı, sadece tel cinsi (çelik-bakır) farklıdır.
Dikkat: Bilgileri yazıdan değil görseldeki etiketlerden oku; kontrollü deneyde yalnızca bir değişken değiştirilir.