2. Doğruluk, düşüncenin bir niteliği olarak karşımıza çıkmaktadır. Doğruluk dile getirilen önermelerin gerçeklikle örtüşmesi, çelişki içermemesi durumudur. Düşüncede varılan sonuçların yöneldiği nesneyle uyuşması demektir. Bir bilginin doğru olup olmadığı, gerçeklikle olan bağı denetlenerek belirlenir. Gerçeklik, insan zihnine bağlı olmadan insanın dışındaki şeylerin nesnel bir şekilde var olma durumunun ifade edilmesidir. Gerçeklik durumunda insana bağlı olmadan var olanlardan, nesne ve olgulardan bahsedilir. Algılarımıza konu olan ölçülebilir özellikteki somut olarak var olanlar, bir bütünlük arz eder. Buna göre “doğruluk” ve “gerçeklik” kavramlarını bir örnek üzerinden açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Gerçeklik, insan zihninden bağımsız olarak dış dünyada var olan nesne ve olgulardır.
2. Doğruluk ise bir önermenin ya da düşüncenin bu gerçeklikle uyuşmasıdır; yani düşüncenin bir niteliğidir.
3. Bir örnek seçip önermeyi gerçeklikle karşılaştır.
Cevap: Örnek: Masanın üzerinde bir kitap olduğunu düşünelim. Kitabın orada bulunması, kimse görmese de var olan bir durumdur; bu gerçekliktir. "Masanın üzerinde bir kitap var." önermesi ise bu gerçeklikle örtüştüğü için doğrudur. Eğer masada kitap yokken bu önerme söylenseydi, önerme yanlış olurdu ama bu durum gerçekliği değiştirmezdi. Yani gerçeklik varlıkla, doğruluk ise düşünce ve önermeyle ilgilidir. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: "Gerçek" olan şeyin kendisi, "doğru" olan ise onun hakkındaki yargıdır; ikisini aynı şey gibi kullanma.