3. Aşağıdaki tabloda Mendel’in çalışma yaptığı bezelyelerde gözlemleyebildiği karakterler ve özellikler verilmiştir. Karakter Tohum rengi Tohum şekli Çiçek rengi Tohum zarfı rengi Tohum zarfı biçimi Çiçek konumu Gövde uzunluğu Özellik Baskın özellik Sarı Yuvarlak Mor Yeşil Şişkin Ortada Uzun Çekinik özellik Yeşil Buruşuk Beyaz Sarı Boğumlu Uçta Cüce Buna göre monohibrit çaprazlama yöntemini kullanarak bezelyelerden seçtiğiniz karaktere ait farklı iki özellik için ebeveynlerin genotiplerini ve fenotiplerini yazarak F1 ve F2 nesillerindeki fenotip ve genotip oranlarını bulunuz.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Bir karakter seç; örneğin tohum rengi. Sarı (S) baskın, yeşil (s) çekiniktir.
2. Ebeveynler (P): saf döl sarı tohumlu SS × saf döl yeşil tohumlu ss.
3. F1: SS'den yalnızca S, ss'den yalnızca s gameti gelir. Tüm bireyler Ss olur. Genotip oranı %100 Ss, fenotip oranı %100 sarı.
4. F2 için F1 bireylerini çaprazla: Ss × Ss → SS, Ss, Ss, ss.
5. F2 genotip oranı 1 SS : 2 Ss : 1 ss; fenotip oranı 3 sarı : 1 yeşil.
Cevap: P: SS (sarı) × ss (yeşil); F1: tamamı Ss, tamamı sarı; F2: genotip 1 SS : 2 Ss : 1 ss, fenotip 3 sarı : 1 yeşil. Tablodaki başka bir karakter (ör. uzun-cüce gövde) seçilirse oranlar aynı çıkar. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: F2'deki 3:1 oranı fenotip oranıdır; genotip oranı 1:2:1'dir, ikisini karıştırma.