3. Aşağıda Arif Nihat Asya’nın Bayrak şiirinden bir parça ve Türk Bayrağı Kanunu’nun ilk iki maddesi verilmiştir. I. Metin Ey mavi göklerin beyaz ve kızıl süsü, Kız kardeşimin gelinliği, şehidimin son örtüsü, Işık ışık, dalga dalga bayrağım! Senin destanını okudum, senin destanını yazacağım. II. Metin Madde 1 – Bu Kanunun amacı Türk Bayrağının şekli, yapımı ve korunması ile ilgili esas ve usulleri belirle mektir. Bayrağın Şekli ve Yapımı Madde 2 – Türk Bayrağı, bu Kanuna ekli cetvelde gösterilen şekil ve oranlarda olmak kaydıyla beyaz ay - yıldızlı albayraktır. Bayrak ile özel bayrakların (sembolik bayrak, özel işaret, flama, flandra ve fors) standartları, hangi kumaş ve maddelerden yapılacağı yönetmelikte gösterilir. Numaralanmış metinleri dil kullanımı açısından karşılaştırarak farklılıklardan ikisini yazınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. I. metin bir şiirdir; dil sanatsal (şiirsel) işlevde kullanılmıştır. Bayrak "göklerin süsü", "gelinlik", "son örtü" diye benzetilir, ona seslenilir ("Ey...", "bayrağım!").
2. II. metin bir kanun metnidir; dil göndergesel (bilgi verme) işlevdedir. Sözcükler gerçek anlamıyla, açık ve kesin kullanılmıştır.
3. I. metin öznel ve duygu yüklüdür, yan anlam ve mecaz içerir; II. metin nesnel, kişisel duygudan uzaktır.
4. I. metinde ahenk (ses tekrarı, "ışık ışık, dalga dalga" ikilemeleri, kafiye) vardır; II. metinde ahenk kaygısı yoktur, terimler (cetvel, yönetmelik, fors) kullanılmıştır.
Cevap: a) I. metinde dil sanatsal işlevde, mecazlı ve duygusal; II. metinde göndergesel işlevde, gerçek anlamlı ve nesneldir. b) I. metinde ahenk ve söz sanatları (seslenme, benzetme) vardır; II. metinde açık, kesin ve terimli bir anlatım vardır. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: Farklılıkları yazarken iki metinden de örnek vermek puanını garantiler.