1. 3,8 gram krom(Cr) elementi ile 1,2 gram oksijen(O) elementinin tam verimli tepkimesinden en fazla 3,8 gram CrxO3 bileşiği oluşuyor. Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız. a) Bileşikteki Cr kütlesine karşılık O kütlesinin değişimini aşağıdaki boş grafikte yer alan d, e, f ve g değerlerine uygun sayılar yazarak çiziniz. Oksijen Kütlesi (g) g f Krom Kütlesi (g) 0 d e b) CrxO3 bileşiği ile CrO3 bileşiğinde eşit miktarda Cr ile birleşen O elementleri arasındaki katlı oran 2 olduğuna göre, “x” tam sayısının değerini işlem basamaklarını göstererek hesaplayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Toplam 3,8 + 1,2 = 5 g madde var ama 3,8 g bileşik oluşuyor, yani 1,2 g madde artıyor. Oksijenin tamamı (1,2 g) tepkimeye girerse Cr: 3,8 − 1,2 = 2,6 g harcanır ve 1,2 g Cr artar. Kütlece oran mCr/mO = 2,6/1,2 = 13/6.
2. a) Grafik orijinden geçen bir doğrudur: d = 2,6 g Cr için f = 1,2 g O; e = 5,2 g Cr için g = 2,4 g O.
3. b) CrO3'te mCr/mO = 52/48 = 13/12. Eşit Cr (13 g) için CrxO3'te 6 g, CrO3'te 12 g O vardır; 12/6 = 2 ✓.
4. Formülle: CrO3'te Cr başına 3 O, CrxO3'te 3/x O vardır. 3 ÷ (3/x) = 2 → x = 2.
Cevap: a) d = 2,6; e = 5,2; f = 1,2; g = 2,4 (orijinden geçen doğru). b) x = 2, bileşik Cr2O3.
Dikkat: Grafikte sayıların oranı 13/6 olduğu sürece d, e, f, g için başka uygun katlar da doğrudur.