

1. Dünya’nın Güneş etrafındaki konumları aşağıdaki modelde gösterilmiştir. 4 3 1 2 Türkiye’de bulunan bir ağacın her ayın ilk günü öğle vaktinde oluşan gölgelerinin boyu ölçülecektir. Buna göre Dünya 3 numaralı konumdan 4 numaralı konuma geçerken yapılan ölçümün grafiğini çiziniz.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Modelde Dünya'nın eksenine bak: 1. konumda Kuzey Yarım Küre Güneş'e doğru eğik → 21 Haziran. 3. konumda Kuzey Yarım Küre Güneş'ten uzağa eğik → 21 Aralık. Ok yönüne göre 2: 23 Eylül, 4: 21 Mart.
2. 3'ten 4'e geçiş, 21 Aralık'tan 21 Mart'a kadar olan süredir (Ocak, Şubat, Mart).
3. Türkiye Kuzey Yarım Küre'dedir. 21 Aralık'ta güneş ışınları en eğik gelir, öğle gölgesi en uzundur. Mart'a doğru ışınlar dikleşir, gölge kısalır.
4. Grafik: Yatay eksene aylar (Aralık, Ocak, Şubat, Mart), dikey eksene gölge boyu yazılır; çizgi en yüksek noktadan başlayıp sürekli azalan bir eğri olur.
Cevap: Gölge boyu 21 Aralık'ta en uzun olup 21 Mart'a doğru sürekli kısalır; grafik zamanla azalan (aşağı inen) bir çizgi şeklindedir.
Dikkat: Gölge boyu ile güneş ışınlarının geliş açısı ters orantılıdır: Işınlar dikleştikçe gölge kısalır.