2. Montreux (Montrö) Boğazlar Sözleşmesi’ne göre, • Boğazlar Komisyonu kaldırıldı. • Boğazlar bölgesine Türk askerinin girmesini önleyen düzenlemeye son verildi. Boğazların savunması Türkiye’ye bırakıldı. • Ticaret gemilerinin Boğazlardan geçişi serbest bırakıldı, savaş gemilerinin geçişine ise sınırlama getirildi. Verilen bilgilerden hareketle Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin Türkiye’ye sağladığı avantajlar hakkında neler söylenebilir? Yazınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Lozan'da Boğazlar, başında bir Türk'ün bulunduğu uluslararası bir komisyona bırakılmıştı ve Boğazlar bölgesi askerden arındırılmıştı.
2. Montrö Sözleşmesi'yle (1936) komisyon kaldırıldı ve savunma Türkiye'ye geçti.
Cevap: Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Türkiye, Boğazlar üzerinde tam egemenlik hakkı kazandı. Lozan'dan kalan egemenlik eksikliği giderildi. Boğazlar bölgesine asker yerleştirebildiği için güvenliğini sağlama imkânı elde etti. Savaş gemilerinin geçişine sınırlama getirilmesiyle Karadeniz'in ve ülkenin güvenliği güçlendi. Türkiye'nin uluslararası alandaki saygınlığı arttı ve bu sorun barışçı yollarla çözülmüş oldu.
Dikkat: Montrö'nün en önemli kazanımı, Lozan'da tam çözülemeyen Boğazlar sorununu Türkiye lehine sonuçlandırarak tam egemenliği sağlamasıdır.