4. Osmanlı-Safevi Münasebetleri Safeviler’in Osmanlı Devleti ile olan münasebetleri II. Bayezid Dönemi’nde başlamıştır. Safevi Devleti’nin kurucusu Şah İsmail, güvenebileceği güçlü bir ordu kurmak istiyordu. Bunun da ancak Anadolu’daki Türkmenlerle olabileceğine inanıyordu. Anadolu’da yaptığı çalışmalar neticesinde Osmanlı topraklarından Safevilere doğru bir göç başlamıştır. II. Bayezid bu göçü önlemeye çalışmıştır. Şah İsmail tüm Horasan’ı ele geçirmiştir. İyice güçlenen Şah İsmail, kendisine rakip olarak Osmanlı Devleti’ni görmeye başlamıştır.
Osmanlı Devleti, Sünni İslam’ı benimserken Safeviler Şiiliği benimsemiştir. İki devlet arasında bu ayrılığın yanında bölgede güç sahibi olma yarışı da bulunmaktadır. Safeviler, Şiilik propagandası ile Anadolu’da taraftar toplamış ve bu taraftarları, Osmanlı Devleti’ne isyan etmeleri için kışkırtmıştır. Bu durum Yavuz Sultan Selim Dönemi’nde Osmanlı-Safevi savaşlarının başlamasına neden olmuştur.
Yavuz Sultan Selim, Safevilerin Anadolu’da yaptığı Şiilik propagandasına karşı birtakım tedbirler almıştır.
Avrupa devletleri ile antlaşmalarını yenilediği gibi doğusundaki Müslüman devletlerin desteğini almaya çalışmıştır ayrıca ekonomik tedbirler de almıştır. Anadolu’dan Safevi Devleti’ne doğru giden tüccarlar sıkı denetim altına alınmıştır.
İki devlet arasındaki savaşlar Kanuni Sultan Süleyman Dönemi’nde de devam etmiştir. Kanuni Sultan Süleyman’ın düzenlediği seferlerde başarılı olunmasına rağmen İran coğrafyasının zor şartları nedeniyle Safevi Devleti’ne son verilememiştir. İran ile 1555 yılında başlayan barış hâli, iki devlet arasında 1578 yılında başlayan savaş ile sona ermiştir. 1578’de başlayan savaş, 1590 yılına kadar devam etmiştir. XVI. yüzyıldaki Osmanlı-Safevi savaşları 1590 yılında imzalanan Ferhat Paşa Antlaşması ile sona ermiştir.
Metindeki bilgilere göre Osmanlı-Safevi münasebetlerinde belirleyici olan unsurlar nelerdir?
Açıklayınız.