2. Aşağıda demokrasi ve oligarşi ile ilgili bilgiler verilmiştir. Demokrasඈ, halkın seçme ve seçilme hakkını kullandığı ve kendisinin mecliste aracılar ile temsil edildiği bir yönetim anlayışıdır. Demokrasi anlayışı cumhuriyet rejiminde en güzel şekilde yaşanır. Demokrasilerde aynı haklara sahip olan insanlar yöneticilerini belli süreler için kendileri seçer. Kişi hak ve özgürlükleri kanunlarla güvence altına alınmıştır. Egemenliğin kaynağı halktır. Olඈgarşඈ, egemenliğin küçük bir grubun elinde olmasıdır. Ülkeyi yönetme hakkı ayrıcalıklara sahip soylular, din adamları, toprak sahipleri vb. gruplara aittir. Yönetimde söz sahibi olan gruplar siyasi, askerî ve ekonomik açıdan ülkenin ileri gelen kişilerinden oluşur. Demokrasi ve oligarşiyi; demokrasinin millî egemenlik, eşitlik ve katılımcılık ilkeleri açısından karşı laştırınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Millî egemenlik açısından: Demokraside egemenliğin kaynağı halktır; halk yöneticilerini kendisi seçer. Oligarşide ise egemenlik küçük ve ayrıcalıklı bir grubun elindedir, halkın yönetim üzerinde söz hakkı yoktur.
2. Eşitlik açısından: Demokraside insanlar aynı haklara sahiptir ve hak ve özgürlükler kanunlarla güvence altındadır. Oligarşide soylular, din adamları, toprak sahipleri gibi gruplar ayrıcalıklıdır; eşitlik yoktur.
3. Katılımcılık açısından: Demokraside halk seçme ve seçilme hakkını kullanarak yönetime katılır, mecliste temsil edilir. Oligarşide yönetime yalnızca ileri gelen küçük bir grup katılır, halk yönetimin dışında kalır.
Cevap: Demokraside egemenlik halka aittir, herkes eşit haklara sahiptir ve halk seçimlerle yönetime katılır. Oligarşide egemenlik küçük bir ayrıcalıklı grubun elindedir, eşitlik yoktur ve halk yönetime katılamaz. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: Karşılaştırmayı üç ilke için ayrı ayrı yap; her ilkede iki yönetimi yan yana değerlendir.