2. Vanilya bitkisinden vanilin kristallerinin eldesi işlemleri aşağıda verilmiştir. I. Vanilya bitkisi bir süre etil alkolde bekletilir. II. Vanilya bitkisinin kabukları ve sıvı kısım ayrıştırılır. III. Sıvı kısımdan etil alkol buharlaştırılarak vanilin kristalleri elde edilir. Buna göre numaralanmış işlemlerin her birinde kullanılan ayırma tekniklerini yazınız. I. II. III.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. I. işlemde vanilin, bitkiden etil alkol içinde çözünerek alınıyor. Bir maddenin uygun bir çözücü ile karışımdan çekilip alınmasına özütleme (ekstraksiyon) denir.
2. II. işlemde katı kabuklar ile sıvı kısım ayrılıyor. Katı-sıvı heterojen karışımı süzme ile ayrılır.
3. III. işlemde çözücü (etil alkol) buharlaştırılıyor, çözünen vanilin kristal hâlinde kalıyor. Bu buharlaştırma/kristallendirme yöntemidir.
Cevap: I. Özütleme (ekstraksiyon, çözünürlük farkı) II. Süzme III. Buharlaştırma (kristallendirme)
Dikkat: Özütlemede bitki çözünmez, yalnızca içindeki istenen madde çözücüye geçer.