6. Ayşe doğal gazlı ocağın üzerindeki içi boş çelik tencereye bir miktar soğuk su koyarak ocağı çalıştırıyor ve bir süre sonra suyun kaynadığını gözlemliyor. Buna göre Ayşe’nin, ocağı çalıştırmasından suyun kaynamasına kadar geçen sürede enerjinin suya hangi yollarla iletildiğini açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. İletim: Alevin ısısı çelik tencerenin tabanına temasla geçer; tanecikler titreşimlerini komşu taneciklere aktararak ısıyı tencerenin içindeki suya iletir.
2. Konveksiyon (taşınım): Tabandaki ısınan su genleşip hafifler ve yükselir, üstteki soğuk su aşağı iner. Bu akımlar sayesinde ısı suyun her yerine taşınır; alevin ısıttığı sıcak hava da tencereyi sarar.
3. Işıma: Alev, ısıyı elektromanyetik dalgalarla da yayar; bu enerjinin bir kısmı tencereye ve suya ulaşır.
Cevap: Enerji suya iletim (alevden tencere tabanına ve tabandan suya), konveksiyon (su içindeki sıcak-soğuk su akımları ile) ve ışıma (alevin yaydığı ısı ışınları ile) yollarıyla iletilmiştir.
Dikkat: İletim katılarda temasla, konveksiyon sıvı ve gazlarda madde akışıyla, ışıma ise madde gerektirmeden gerçekleşir.