5. Bir öğrencinin nötr bir küreyi topraklama ile yüklemek amacıyla yaptığı deneyin aşamaları aşağıda verilmiştir. K cismi K cismi 1. aşama: 2. aşama: 3. aşama: Nötr küreye (-) yüklü K cismi yaklaştırılıyor. K cismi uzaklaştırıldıktan sonra küre topraklanıyor. Toprak bağlantısı kesiliyor ve küre son durumda nötr oluyor. Öğrenci, yaptığı hatalardan dolayı amacına ulaşamamıştır. Öğrencinin bu deneyde yaptığı hataları belirleyip deneyin yapılış aşamalarını çizerek açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Etki ile topraklamada yüklü cisim, topraklama boyunca küreye yakın tutulmalıdır.
2. 1. hata: Öğrenci K cismini uzaklaştırdıktan sonra küreyi topraklamış. K uzaklaşınca küredeki yükler yeniden dağılır, küre nötr kalır.
3. 2. hata: Toprak bağlantısı K yakındayken kesilmeli, K ondan sonra uzaklaştırılmalıydı.
4. Doğru sıra (çizimde): (1) (-) yüklü K'yı küreye yaklaştır; kürenin elektronları uzak tarafa itilir. (2) K yakındayken küreyi topraklarsan itilen elektronlar toprağa gider. (3) K yakındayken toprak bağlantısını kes. (4) K'yı uzaklaştır; küre pozitif (+) yüklü kalır.
Cevap: Hata, küreyi K uzaklaştırıldıktan sonra topraklamak ve bağlantıyı yanlış zamanda kesmektir. K yakındayken topraklanıp bağlantı kesilmeli, sonra K uzaklaştırılmalıdır; küre (+) yüklenir.
Dikkat: Etki ile yüklemede küre, yaklaştırılan cismin zıt cinsi ile yüklenir.