
6. Şubat ayında ekilmiş bir soğan bitkisinin filiz vermeye başlaması için gerekli glikozun taşınımını basınç akış teorisine göre açıklayarak yazınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Basınç akış teorisine göre besin, kaynaktan (üretildiği veya depolandığı yer) havuza (kullanıldığı yer) taşınır. Burada kaynak soğan (depo organ), havuz ise büyüyen filizdir.
2. Soğanda depolanan nişasta parçalanır; oluşan şeker aktif taşımayla floem kalburlu borularına yüklenir.
3. Şeker yoğunluğu artınca ksilemden floeme osmozla su girer ve basınç yükselir.
4. Basınç farkı nedeniyle şekerli su, basıncın düşük olduğu filiz ucuna doğru akar; orada şeker hücrelere alınır, su ksileme geri döner.
Cevap: Soğandaki depo nişasta şekere dönüşüp floeme yüklenir, osmozla su girişiyle oluşan yüksek basınç, şekeri basıncın düşük olduğu büyüyen filize taşır ve filiz bu şekeri büyüme için kullanır. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: Floemde şeker çoğunlukla sakkaroz hâlinde taşınır; yaprak olmadığı dönemde kaynak görevini depo organ üstlenir.