
1. Aşağıda bağışıklık kazanılmasında etkili olan X maddesinin üretimi ile ilgili bilgi verilmiştir. Hastalık etkeni at ve sığır gibi hayvanlara enjekte edilir. Daha sonra bu hayvanın ürettiği antikorlar, hayvanın kanından alınarak fibrinojensiz kan plazması olan X maddesi elde edilir. Buna göre X maddesinin adını ve özelliklerini yazınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Hayvanın kanından alınan, içinde hazır antikor bulunan ve fibrinojeni ayrılmış kan plazmasına serum denir; X maddesi serumdur.
2. Serumla vücuda hazır antikor verilir; vücut antikoru kendisi üretmediği için bu pasif bağışıklıktır.
3. Hazır antikor içerdiği için etkisi hemen başlar ama vücutta kısa süre kalır, etkisi geçicidir.
4. Bellek hücresi oluşturmaz; bu yüzden kalıcı bağışıklık sağlamaz.
5. Genellikle hastalık başladıktan sonra tedavi amacıyla kullanılır (örneğin yılan sokması, kuduz, tetanoz).
Cevap: X maddesi serumdur. Hazır antikor içerir, yapay pasif bağışıklık sağlar, etkisi hemen başlar ama kısa sürelidir, bellek hücresi oluşturmaz, tedavi amaçlı kullanılır.
Dikkat: Aşı koruyucu ve uzun süreli (aktif), serum tedavi edici ve kısa süreli (pasif) bağışıklık sağlar.