3. Aşağıda Abbas SAYAR’ın Yılkı Atı adlı romanından bir parça verilmiştir. Bugün aklım Dorukısrak’a takıldı. Çifte gittim geldim, onu düşündüm. Dışarda kış geldim, diyor. Ahırdaki saman belli, saçkı belli. Ben, öküzlerin, Tay’ın, Kırat’ın yeygisini onunla paylaştıramam. Tay’ın arpasına ortak edemem. O, bu yıl, başının çaresine bakacak. O, bu yıl “yılkılık…” Dağda ot kalmadı, çöp kalmadı. Köyün sığırı üç beş gün yaylıma ya çıkar ya çıkmaz. Nerde ise şimdi sığır döner. Harman yerinde yolunu kesersin, kısrağı çevirirsin. Burnunu dağa doğru dönderirsin, sürersin tepeye kadar. Varsın, başının çaresine baksın. Bahara sağ salim elimize geçerse ne âlâ! Yok, bir dereyi doldurursa o da onun bileceği iş… Bundan sonra onu ne çifte koşabilirsin ne düvene… Tay’ı inşallah baharın Kırat’a eş olur. Yılkıdan sağ salim dönerse helbet ona da bir vazife buluruz. Kalk şimdi sen. Küçük kardaşını da al, sığırı karşıla. Bu parçada kahramanın yaşadığı çatışmayı yazarak açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Kahraman (köylü baba), yaşlanan Dorukısrak'ı düşünüp duruyor: "Bugün aklım Dorukısrak'a takıldı. Çifte gittim geldim, onu düşündüm."
2. Bir yanda zorunluluk var: Kış gelmiş, saman ve yem sınırlı; "Ben, öküzlerin, Tay'ın, Kırat'ın yeygisini onunla paylaştıramam." Kısrak artık ne çifte ne düvene koşulabiliyor.
3. Öbür yanda kısrağa bağlılık ve vicdan var: "Bahara sağ salim elimize geçerse ne âlâ!", "Yılkıdan sağ salim dönerse helbet ona da bir vazife buluruz."
Cevap: Kahraman bir iç çatışma yaşar. Yoksulluk ve kış koşulları yüzünden işe yaramayan kısrağı yılkıya (dağa) salmak zorunda kalır; ama yıllarca emeğini yediği hayvana duyduğu bağlılık ve acıma onu huzursuz eder. Akıl ve zorunluluk ile vicdan ve sevgi çatışmaktadır. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: Çatışmanın iki tarafını da parçadan cümlelerle göstermeyi unutma.