5. Aşağıda Halide Edip Adıvar’ın Ateşten Gömlek adlı romanından bir parça verilmiştir. Perşembe günü Ayşe gelecek, cuma günü meşhur Sultanahmet Mitingi olacaktı... Fatih Mitingi gelmiş, geçmişti. Frenk tarafı İstanbul’daki büyük kalabalığı henüz ciddiye alıp almamakta tereddüt ediyordu. Öyle ya silahsız, ordusuz bir milletin karamsarlığından ne çıkar? Perşembe sabahı Cemal ile beraber Ayşe’yi vapurdan almaya gittik. Rıhtım kıyamet gibi kalabalık, hâlâ sokakların coşkuyla karışık, somurtkan ve isyankâr havası var. Kalabalığın arasında İhsan uzaktan gözüme ilişti. Bizi görmemiş gibi uzakta duruyordu. Fakat biliyordum ki bizimle beraber olmak için oradadır. Bu parçayı diyalog hâlinde yeniden yazınız. (Yazınız; verilen parça, türün özellikleri, fikir, tutarlılık, bütünlük, üslup ile imla ve noktalama kurallarına uygunluk bakımından değerlendirilecektir.) 10. SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI DERSİ 2. DÖNEM 1. ORTAK YAZILI KONU SORU DAĞILIM TABLOSU
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Parçadaki kişileri belirle: anlatıcı (Peyami), Cemal, Ayşe ve uzakta duran İhsan.
2. Anlatılan olayları (miting haberi, Frenklerin tavrı, vapura gidiş, kalabalık, İhsan'ı görme) konuşmalara dönüştür.
3. Her konuşmayı yeni satırda kısa çizgiyle başlat; soru, ünlem gibi farklı cümle türleri kullan.
Cevap: Örnek diyalog:
– Cemal, perşembe Ayşe geliyor, cuma da Sultanahmet Mitingi var, değil mi?
– Evet. Fatih Mitingi'nden sonra bütün İstanbul ayakta.
– Frenkler hâlâ ciddiye almıyor bizi.
– Silahsız, ordusuz bir milletten ne çıkar sanıyorlar!
– Bak, rıhtım kıyamet gibi kalabalık. Herkes hem coşkulu hem öfkeli.
– Şuraya bak, İhsan değil mi o?
– Bizi görmemiş gibi duruyor.
– Görmüştür. Bizimle olmak için geldi, eminim.
Benzer metinler de doğru kabul edilir.
Dikkat: Diyalogda anlatıcının iç düşüncelerini de karakterlerin sözlerine aktarmayı ve konuşma çizgisini doğru kullanmayı unutma.