5. İtilaf Devletlerinin 16 Mart 1920’de İstanbul’u resmen işgali üzerine Mustafa Kemal Ankara’da olağanüstü yetkilere sahip bir meclisin toplanacağını bildirmişti. Mebusan Meclisinde görev yapan ve Ankara’ya gelen vekillerin de Meclis’e katılabileceğini belirtmişti. Büyük Millet Meclisi için ülkede seçimler yapıldı. Böylece Büyük Millet Meclisi hem yeni seçilen hem de Mebusan Meclisinden katılan üyelerle toplandı. I. Mecliste ülkenin işgalini önlemek amacıyla bir araya gelmiş birbirinden farklı düşünce ve yapıda milletvekilleri bulunuyordu. Farklı düşüncelere rağmen I. Mecliste siyasi parti kurulması söz konusu olmamıştı. Fakat Mecliste farklı gruplar ortaya çıktı. Bu grupların başlıcaları Tesanüt Grubu, İstiklâl Grubu, Müdafaa-i Hukuk Zümresi, Halk Zümresi ve Islahat Grubu idi. Bu gruplarda yer alan milletvekilleri meclis çatısı altında fikirlerini özgürce beyan edebilmişlerdi. I. Meclis bünyesinde farklı düşüncelere sahip vekillerden oluşan grupların yer almasını demokrasi açısından değerlendiriniz.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Metne göre I. Meclis'te farklı düşüncede milletvekilleri vardı ve bunlar çeşitli gruplar (Tesanüt, İstiklâl, Müdafaa-i Hukuk Zümresi vb.) oluşturdu.
2. Vekiller fikirlerini meclis çatısı altında özgürce dile getirebiliyordu.
Cevap: I. Meclis'te farklı grupların bulunması, meclisin çoğulcu ve demokratik bir yapıya sahip olduğunu gösterir. Farklı fikirler özgürce tartışılmış, kararlar tartışma ve oylama sonucunda alınmıştır. Bu durum, düşünce ve ifade özgürlüğünün varlığına ve millî iradenin her kesimiyle temsil edildiğine işaret eder. Siyasi parti olmasa da bu gruplar, ileride çok partili hayata geçişin ilk adımı olarak değerlendirilebilir.
Dikkat: "Değerlendiriniz" ifadesi yorum ister; grupları saymak yerine bunların demokrasiye katkısını açıkla.