Tarih · 10. Sınıf · 2023-2024 2. Dönem 1. Yazılı · 1. Bölüm 3. Soru

Kazanım: 10.4.2. Osmanlı devlet idaresinin ilmiye, kalemiye ve seyfiye sınıflarının birlikteliğine dayalı yapısını analiz eder. Osmanlı toplum düzenindeki askerî (vergi vermeyen) - reaya (vergi ödeyen) ayrımına deği- nilerek ilmiye, kalemiye ve seyfiye sınıfları ana hatlarıyla açıklanır.

10. Sınıf Tarih 2023-2024 2. Dönem 1. Yazılı 1. Bölüm 3. Soru görseli (1/2)10. Sınıf Tarih 2023-2024 2. Dönem 1. Yazılı 1. Bölüm 3. Soru görseli (2/2)

3. Osmanlı Devleti’nde toplum iki ana grup altında ele alınabilir. Bunlardan birincisi “askerî sınıf” adı altında toplanan ve görevlerinden dolayı vergilerden muaf olan kısımdır. Askerî sınıfa tımardan, hazineden veya vakıflardan hizmetleri karşılığında gelir ayrılırdı. Osmanlı Devleti’nde askerîler; padişahın kendilerine idari, askerî, adli ve dinî yetki tanıdığı devlet görevlilerinden oluşurdu. Reaya ise şehirliler, köylüler ve konargöçerlerden oluşan; el zanaatı, ticaret, tarım ve hayvancılıkla geçimini sağlayan vergi mükellefi gruptur. Reaya, şeri hukuk esasına göre Müslim ve gayrimüslimlerden oluşurdu. Müslüman reaya, “raiyyet rüsumu” denilen “çift”, “bennâk” ve “resm-i mücerred” vergilerini öderken gayrimüslim reaya ise “cizye”, “haraç” ve “ispençe” denilen vergi öderlerdi. Bu vergilerin dışında reaya, olağanüstü bir durum karşısında devletin yüklediği “avarız” vergisini de ödemekle mükellefti.

Bu bilgilerden hareketle askerî sınıf (yönetenler) ile reayayı (yönetilenler) karşılaştırınız.

Uygulamada çözYazılı Pusulası uygulamasını Google Play’den indir

MEB çözüm videosu (YouTube) · Kaynak kitapçık (MEB PDF) · Kitapçıktaki tüm sorular