5. Hümeyra, bilim insanlarının insanlığa yaptığı katkılarıyla ilgili bir araştırma ödevi hazırlamak için kütüpha neye gitti. Yararlandığı kaynaklardan aldığı bilgileri düzenleyerek bir metin oluşturdu. Araştırma ödevine ya rarlandığı kaynakların yazarını, kaynakların adını, yayınevini, basıldığı yer ve basım tarihini belirtme gereği duymadı. Buna göre Hümeyra yaptığı araştırma ödevinde bilimsel etiğe uygun davranmış mıdır? Nedenini açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Bilimsel etik, araştırma yaparken uyulması gereken dürüstlük kurallarıdır.
2. Bu kurallardan biri, yararlanılan kaynakları belirtmektir (yazar, eser adı, yayınevi, basım yeri ve tarihi).
3. Hümeyra bilgileri kaynaklardan almış ama kaynakları göstermemiştir.
4. Bu durumda başkalarının emeği kendi emeğiymiş gibi sunulmuş olur; buna intihal (aşırmacılık) denir.
Cevap: Hayır, uygun davranmamıştır. Çünkü araştırmasında yararlandığı kaynakların yazarını, adını, yayınevini, basım yeri ve tarihini belirtmemiş; başkalarının emeğini kendi emeğiymiş gibi sunmuştur. Bilimsel etiğe göre yararlanılan kaynaklar mutlaka gösterilmelidir.
Dikkat: Bilgileri düzenleyip kendi cümlelerinle yazsan bile kaynağı belirtmek zorundasın.