1. MS 2-15. yüzyılda yani Orta Çağ’da kültürel atmosfer, ahlaklılık, siyasal öğretiler ve sosyal kurumlar teo lojinin damgasını taşımaktadır. Bunlar kilisenin ağır hâkimiyetinden etkilenmiştir. Bu dönemde söz konusu Hristiyan teolojisi, İslam dünyasından yapılan tercümeler sayesinde öğrenilmiş olan Aristoteles felsefesi ile harmanlanmıştı. Orta Çağ gibi kapalı bir düşünce ortamının sonlarına doğru Rönesans yani “yeniden doğuş” yaşanmıştır. Bu dönemde aklın deneyimlerine önem veren yapının felsefede etkili olması sanıldığı kadar kolay olmamıştır, uzunca bir tarihî dönemin ve pek çok gelişmenin sonucunda Rönesans Dönemi’ne geçilmiştir. Bu parçadan yola çıkarak MS 2-15. yüzyıl felsefesinin 15-17. yüzyıl felsefesi üzerindeki etkisini tartışınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. MS 2.-15. yüzyılda (Orta Çağ) düşünce teolojinin ve kilisenin hâkimiyetindedir; Hristiyan teolojisi Aristoteles felsefesiyle harmanlanmıştır.
2. Bu dönemde İslam dünyasından yapılan çevirilerle Antik Yunan felsefesi korunmuş ve Batı'ya aktarılmıştır.
3. 15.-17. yüzyılda bu birikim, Antik düşünceye yeniden ilgi doğurmuş ve Rönesans'ı beslemiştir.
4. Aynı zamanda kapalı ve baskıcı ortama tepki olarak akla, deneye ve bireye önem veren yeni bir felsefe gelişmiştir; ancak bu geçiş uzun ve zorlu olmuştur.
Cevap: MS 2.-15. yüzyıl felsefesi, 15.-17. yüzyıl felsefesini iki yönden etkilemiştir: Bir yandan çeviriler aracılığıyla Aristoteles ve Antik Yunan düşüncesini koruyup aktararak Rönesans'a zemin hazırlamış; diğer yandan kilisenin baskıcı, kapalı düşünce ortamı tepki doğurarak akla, deneye ve insana önem veren yeni felsefenin ortaya çıkmasını sağlamıştır. Bu dönüşüm bir anda değil, uzun bir süreçte gerçekleşmiştir. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: "Tartışınız" dendiği için hem olumlu etkiyi (birikimin aktarılması) hem tepkiyi birlikte değerlendir.