2. Aşağıda Grafik 1’de sıcaklığın, Grafik 2’de ise CO2 yoğunluğu ve ışık şiddetinin fotosentez hızı üzerindeki etkileri gösterilmiştir. Fotosentez Hızı Fotosentez Hızı Kuvvetli ışık şiddeti Orta ışık şiddeti Zayıf ışık şiddeti CO2 Yoğunluğu (°C) 10 20 30 40 50 Grafik 1 Grafik 2 Üç özdeş bitkinin bulunduğu ortamlara ait bilgiler aşağıda verilmiştir. 25°C Işık şiddeti: Orta CO2 yoğunluğu: 0,10 25°C Işık şiddeti: Zayıf CO2 yoğunluğu: 0,04 50°C Işık şiddeti: Kuvvetli CO2 yoğunluğu: 0,05 I II III Buna göre: a. Üç özdeş bitkinin bulunduğu ortamlara göre fotosentez hızlarını büyükten küçüğe doğru sıralayınız. b. III. ortamdaki bitkinin fotosentez hızını artırmak için ortamda ne gibi değişiklikler yapılması gerek tiğini yazınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Grafik 1'e göre optimum sıcaklık yaklaşık 35°C'dir; 50°C'de enzimler bozulduğu için fotosentez hızı sıfıra iner.
2. Grafik 2'ye göre ışık şiddeti ve CO2 yoğunluğu arttıkça fotosentez hızı artar.
3. I ve II aynı sıcaklıkta (25°C); I'de hem ışık (orta) hem CO2 (0,10) II'den (zayıf, 0,04) fazladır, yani I > II. III'te sıcaklık 50°C olduğundan fotosentez neredeyse hiç yapılmaz.
Cevap: a) I > II > III b) Ortamın sıcaklığı optimum değere (yaklaşık 35°C) düşürülmelidir; ayrıca CO2 yoğunluğu artırılabilir.
Dikkat: Bir faktör sınırlayıcıysa (burada aşırı sıcaklık), ışık şiddeti kuvvetli olsa da fotosentez hızı artmaz.