
2. Avrupalı devletler, Atlas Okyanusu’ndaki güçlü gelgit akıntıları ve rüzgârlar nedeniyle kadırgalarla ne ticaret ne de savaş yapabiliyordu. XV. yüzyıl sonlarından itibaren okyanus gemiciliği gelişti ve XVI. yüzyıl sonundan itibaren Avrupalı devletler yelkenli gemilere geçerek kalyonları birer top bataryasına dönüştürdü. Böylece deniz savaşları yeni bir nitelik kazandı. Gemicilikte yaşanan bu gelişmelerin dünya ticaretine etkisi nedir? Açıklayınız.
✅ Cevap ve adım adım çözüm
1. Kadırgalar okyanustaki güçlü akıntı ve rüzgârlarda kullanılamıyordu.
2. Okyanus gemiciliği ve yelkenli kalyonlar sayesinde Avrupalılar okyanuslarda uzun yolculuk yapabildi; Coğrafi Keşifler bu sayede mümkün oldu.
3. Kalyonların top bataryasına dönüşmesi deniz ticaret yollarını silah gücüyle denetlemeyi sağladı.
Cevap: Gemicilikteki gelişmelerle dünya ticaretinin merkezi Akdeniz'den Atlas ve Hint okyanuslarına kaydı. Yeni ticaret yolları açıldı, Avrupalılar Doğu'nun zenginliklerine aracısız ulaştı ve sömürgecilik hızlandı. İpek ve Baharat yolları önemini kaybetti; bu da Osmanlı başta olmak üzere Akdeniz ülkelerinin ticaret gelirlerini azalttı. Okyanus ticaretine hâkim olan Portekiz, İspanya, sonra İngiltere ve Hollanda zenginleşti. Benzer ifadeler de doğru kabul edilir.
Dikkat: "Ticaret yollarının yer değiştirmesi" bu sorunun anahtar ifadesidir.